بیولوژي

 ضیایي ترګیب یا فوتوسینتز

نباتات د اړتیا وړ انرژۍ له لمر څخه لاس ته راوړي او د لمر د رڼا انرژي په کیمیاوي انرژۍ بدلوي. په کیمیاوي انرژۍ باندي د لمړ د رڼا د انرژۍ تبدیلیدل چې د شنو نباتاتو پواسطه صورت نیسي، فوتوسینتیز یا ضیایي ترکیب بولي. کلوروپلاست په نباتي حجرو کې د فوتوسینتیز ځاې دی.که نباتات موجود نه وای هیڅ حیوان به هم نه وی موجود. ځکه په نړۍ کې ټول غذایي مواد د نباتاتو محصول دی.

دفوتوسنتیز معادله

 دلمر رڼا

ګلوکوز + اکسیجن ——————— کاربن ډای اکساید + اوبه

                                    کلوروفیل

د فوتوسینتیز جریان:

  • د لمر د رڼا انرژي په کیمیاوي انرژۍ بدلیږي.
  • نباتات له خامو موادو یعنې اوبو او کاربن داي اکساید څخه د کلوروفیل او د لمر د رڼا په شتون کې پاخه مواد یا شیره جوړوي.
  • د فوتوسینتیز محصولات، ګلوکوز او اکسیجن دي

۱-آوبه (H2O): نباتات د غذا د تولید لپاره  دوو کیمیاوي موادو ته ضرورت لري. یو اوبه دي چې د ریښو په واسطّ یې له خاورې څخه اخلي.

۲-کاربن دای اوکساید(CO2): بل کاربن دای اکساید دی چي له هوا څخه یيې اخلي. نباتات د لمر انرژۍ ته هم اړتیا لري. ځکه چې دغه انرزي د اوبو او کاربن داي اکساید د تعامل لامل ګیږي. نو ځکه هغه عملیه چې په کې شنه نباتات له خامو موادو یعنې اوبو او کاربن داي اکساید څخه د کلوروفیل او د لمر د رڼا په شتون کې پاخه مواد یا شیره جوړوي.

۳-د لمر رڼا: نباتات د اړتیا وړ انرژۍ له لمر څخه لاس ته راوړي او د لمر د رڼا انرژي په کیمیاوي انرژۍ بدلوي. په کیمیاوي انرژۍ باندي د لمړ د رڼا د انرژۍ تبدیلیدل چې د شنو نباتاتو پواسطه صورت نیسي، فوتوسینتیز یا ضیایي ترکیب بولي. کلوروپلاست په نباتي حجرو کې د فوتوسینتیز ځاې دی.که نباتات موجود نه وای هیڅ حیوان به هم نه وی موجود. ځکه په نړۍ کې ټول غذایي مواد د نباتاتو محصول دی.

۴-د شکری جوړونه( C6 H12 O6 ): نباتات د لمر د رڼا انرژی په کيمياوی زيرمه شوی انرژی باندی اړوی. کيمياوی انرژی، کاربن ډای اکسايد د کلوروفيل په موجوديت کی بيا تنظيموی تر څو گلوکوز، چی يوه ساده شکره ده، مينځ ته راشی. ټولې حجرې، که حیوان وي که انسان، د خپل د ژوند د فعالیتونو لپاره لکه حرکت، تنفس، وده او نور انرژي ته اړتیا لري. حجره د اړتیا وړ انرژي له ګلوکوز څخه لاس ته راوړي. هغه کیمیاوي عملیه چي په ګلوکوز کې موجوده ازادوي، د حجروي تنفس په نوم یادیږي.

ونی له ۴۹٪ سیلولوس نه جوړ شوی دی.کچالو له ۴۹ ٪ نشایستي نه جوړ شوي دهدلمر ګل ۴۹٪ غوړي لريمڼي ۱۱٪ شکر لري

 

۵-آکسیګن (O2): نباتات د فوتوسینتیز په عملیه کې نه یوازې د خپل ځان لپاره خواله جوړوي، بلکه د نورو موجوداتو لپاره هم چې د نباتاتو څخه تغذیه کوي، غذايي مواد اکسیجن تولیوي چې یوه مهمه حیاتي ماده ده. کلوروفیل د لمر انرژی جذبوي. کلوروفیل د کلورو پلاستونو په داخل کې موجود دی، چي په نباتې حجرو کې پیدا کیږي.

ددی دپاره چی ژوندی حیوانات مړه نشی ، باید هوا تنفس کړی . د تنفس پر وخت د ساه ننه ایستلو دلاری اکسیجن (O2 ) بدن ته داخلیږی او د ساه ایستلو د لاری کاربن ډای اکسایډ ( CO2) د بدن څخه هواته راوځی . د ځمکی د مخ نباتات هغه کاربن ډای اکساید جذبوی چی د ژوندی ژوو د ساه کښلو د لاری هواته خارج شویدی . نوموړی نباتات دا کاربن دای اکسایډ د لمر د انرژی په مټ په کاربوهایډرایټ او اکسیجن تبدیلوی . کله چی موږ دغه بیا تولید شوی اکسیجن تنفس کړو ، نو ټاکلی دوران بشپړتیا مومی . ددغی پروسی له مخی نباتات وده کوی او اکسیجن تولیدیږی .

 

صافی بنسټ خبرتیا Safi Foundation Ads Donation

wasiweb.com

wasiweb.com Publisher Team publish your sent articles. you can send your articles to publish, also you can be author with us. Share the website and articles with your friends

خپل نظر مو دلته ولیکئ

Back to top button
وسیع ویب
error: